Regeneracja wątroby

Wątroba to jeden z nielicznych narządów, który posiada zdolność do regeneracji. Jednak jeśli jest chora i wciąż działają na nią szkodliwe czynniki w postaci fast foodów, leków, czy alkoholu, ten proces może się nie udać. Sprawdź więc, co powinieneś zrobić, żeby uleczyć swoją wątrobę i przywrócić jej prawidłowe funkcjonowanie.

Przyczyny osłabienia i chorób wątroby

Zaburzenia ze strony wątroby oraz jej choroba związane są z wystąpieniem wielu czynników. Należą do nich m.in.: leki, czy wirusy, a także nowotwory, złogi lub zwężenia, zaburzenia immunologiczne, czynniki genetyczne, choroby metaboliczne. W przypadku stłuszczenia wątroby głównym czynnikiem, który powoduje jej dysfunkcję, jest alkohol, otyłość, niewłaściwa dieta, jak również brak aktywności fizycznej. Na skutek tych czynników następuje gromadzenie się tłuszczu w hepatocytach (komórkach wątroby). Jeśli proces stłuszczenia nie zostanie zahamowany, wówczas może dojść do stanu zapalnego wątroby lub marskości. Z kolei czynnikiem powodującym wirusowe zapalenie wątroby są różnego rodzaju wirusy typu A, B, C, D, E. Może też istnieć wirusowe, wrodzone zapalenie wątroby występujące w przebiegu niektórych chorób wrodzonych takich jak: hemochromatoza (gromadzenie za dużej ilości żelaza w organizmie), choroba Willsona (nadmierne gromadzenie miedzi), czy niedobór enzymu alfa-1-antytrypsyny. Istnieje również autoimmunologiczne zapalenie wątroby, które jest spowodowane atakowaniem wątroby przez swój własny organizm. Każda z tych chorób, bez względu, czy jest to tylko proste stłuszczenie wątroby, powinna być leczona nie tylko przez zastosowanie odpowiednich leków, ale również przez lekkostrawną dietę czy ziołowe środki, które przyspieszą proces regeneracji wątroby.

Regeneracja wątroby: jak przebiega?

Proces regeneracji wątroby rozpoczyna się już po kilku minutach od zadziałania czynnika uszkadzającego miąższ wątrobowy. Wtedy to ma miejsce aktywacja hepatocytów przez cytokiny, jak również uwrażliwienie komórek wątroby na działanie czynników wzrostu. Następna faza to faza wzrostu liczby komórek wątrobowych. Następuje wtedy podział komórkowy hepatocytów. Gdyby z jakichś względów podział ten został nagle zahamowany, nastąpi wówczas aktywacja komórek progenitorowych. Tak dzieje się np. przy toksycznej niewydolności wątroby, kiedy pacjent zatruje się np. paracetamolem. U osób młodych aż 90% hepatocytów wchodzi w cykl podziałów, u osób starszych jest to około 70% komórek wątrobowych. Mimo, iż hepatocyty posiadają dużą zdolność do podziałów, to jednak niemożliwa jest ich regeneracja bez udziału komórek nieparenchymalnych, czyli: komórek Kupffera, komórek gwiaździstych, komórek śródbłonka naczyń, komórek nabłonka przewodów żółciowych. Działają one w kolejnej fazie procesu odnowy wątroby.

Regeneracja wątroby: jak wspomóc ten proces?

Aby własne mechanizmy regeneracyjne wątroby mogły zadziałać, konieczne jest wspomaganie wątroby odpowiednią dietą, stylem życia, ziołami, czy suplementami. Podstawą powrotu do zdrowia jest usunięcie wszystkich tych czynników, które szkodzą wątrobie, czyli: alkoholu, tłustego jedzenia, siedzącego trybu życia. Konieczna jest też normalizacja masy ciała, kontrola cukrzycy, dyslipidemii oraz insulinooporności. W przypadku zewnętrznych ziół czy środków, które sprawiają, że regeneracja wątroby przebiega sprawniej, polecane są ostropest oraz fosfolipidy.


Ostropest plamisty

Ostropest plamisty

Bardzo korzystny wpływ na regenerację wątroby ma ostropest plamisty, a dokładnie związek, który się w nim znajduje, czyli sylimaryna. Obecnie badacze starają się udowodnić, że to nie cała sylimaryna, ale zawarty w niej składnik, sylibina, jest właśnie tym, który decyduje o skuteczności ostropestu w procesach odnowy wątroby. Dzięki sylibinie komórki wątrobowe są bardziej odporne na utleniające działanie wolnych rodników, gdyż zwiększa się w nich zawartość peroskydazy i dysmutazy, jak również podnosi stężenie glutationu. Poza tym sylibina wzmacnia błony komórkowe na tyle, że są one w stanie zablokować wnikanie toksyn do wnętrza hepatocytów. W ten sposób chroni je przed apoptozą (śmiercią komórkową). Składnik aktywny sylimaryny jest bardzo istotny w procesie regeneracji wątroby, gdyż wpływa na tworzenie się nowych hepatocytów. Największe korzyści ze stosowania sylibiny będą odnosić osoby chorujące na niealkoholowe stłuszczeniowe zapalenie wątroby; jak również ci, u których wątroba została uszkodzona przez leki.

Fosfolipidy

Fosfolipidy

Fosfolipidy (w tym fosfotydylocholina zawarta w nasionach soi) mają udowodnione działanie wspomagające odnowę wątroby. Według danych klinicznych zapobiegają one włóknieniu wątroby. Wpływają również na poprawę samopoczucia u osób z przewlekłym wirusowym zapaleniem wątroby, czy po zatruciu. Ponadto, jak wykazały badania nad osobami ze stłuszczeniem wątroby powiązanym z cukrzycą typu 2., po 6 miesiącach zażywania fosfolipidów, u osób, które je stosowały, nastąpiło znaczne zmniejszenie rozmiarów wątroby (powiększona wątroba jest jednym z objawów stłuszczenia wątroby). Fosfolipidy wpłynęły również na zmniejszenie się ilości nacieków w wątrobie.

Źródło:
  1. Kostek H, et al. Sylibina i jej działanie hepatoprotekcyjne z punktu widzenia toksykologa, praca zbiorowa, „Przegląd Lekarski” 2012;69(8):541-543.